Eerste schetsen informatiehuizen opgeleverd

Informatie over de leefomgeving is cruciaal voor een goede uitvoering van de Omgevingswet. Het organiseren van beschikbare, bruikbare en bestendige data is dan ook van groot belang. De ambitie van IPO, VNG, UvW en Rijk is dat tien ‘informatiehuizen’ in die behoefte gaan voorzien. De eerste schetsen van deze virtuele verzamelplekken van data op het gebied van Lucht, Water, Bodem & Ondergrond, Natuur, Externe Veiligheid, Geluid, Cultureel Erfgoed, Ruimte, Bouw en Afval zijn inmiddels opgeleverd.

De tien beoogde informatiehuizen staan aan de ‘Laan van de Leefomgeving’. Gebruikerstoepassingen als een loket voor vergunningsaanvragen of digitale kaarten moeten de beschikbare informatie toegankelijk maken. De ‘eigenaren’ van de data is gevraagd te analyseren hoe zij de informatie gaan vergaren en verstrekken via de informatiehuizen. Daarover zijn onlangs tien rapporten opgeleverd.

Informatiehuis Natuur

“Natuur staat wat verder af van ruimtelijke ordening, maar dankzij het Digitale Stelsel met tien huizen, is ook dit thema goed gepositioneerd”, zegt Renée Bekker van BIJ12, de uitvoeringsorganisatie voor provincies. Zij inventariseerde voor dit domein wat er moet gebeuren om tot een informatiehuis Natuur te komen. “Straks kun je ook niet meer om natuur heen. Mooi is ook dat zaken als Geluid, Lucht, Water, Bodem en Cultureel Erfgoed – die raken aan ons domein – straks in één kaartbeeld kunnen samenkomen.”

Definities

Er is een grote hoeveelheid informatie beschikbaar over natuur, maar de kwaliteit ervan wisselt sterk. Bovendien is de data nu nog sterk versnipperd over verschillende bronhouders. Ook de verantwoordelijkheid voor de gegevens vormt een uitdaging. “Denk bijvoorbeeld aan data die door vrijwilligers wordt verzameld. Nuttige en waardevolle data, maar als we die straks delen via één loket, wie is dan aanspreekpunt als er vragen komen? De initiatiefnemer moet als eerste verantwoordelijke kunnen vertrouwen op de data, op basis daarvan moeten besluiten genomen kunnen worden. Het is dus van cruciaal belang dat we het eens worden over de definities van beschikbaar, bruikbaar en bestendig binnen het gehele Digitale Stelsel.”

Geen Rijksdienst

Voor het opstellen van de analyse zaten bij BIJ12 veel experts van verschillende organisaties om tafel. “BIJ12 werkt rechtstreeks voor de 12 provincies die nu het natuurpact uitvoeren, het ministerie van EZ draagt ook nog zijn verantwoordelijkheid voor natuur, er bestaat geen centrale ‘Rijksdienst voor Natuur’ die als overkoepelend orgaan verantwoordelijkheid zou kunnen dragen voor de kwaliteit van data. Dat maakt het thema governance wel interessant. Deze organisatievorm vergt ook veel overleg. Er is bij het schrijven van de analyse veel kennis en expertise ingebracht door veel verschillende partijen, zowel overheden als private organisaties. We hopen dat we de energie die daarbij is ontstaan in het team nu kunnen vasthouden bij de vervolgstappen. Er is nog veel uitzoekwerk en denkwerk nodig

Ambitie

“Het leverde een heel nieuwe dynamiek op nu partijen zelf in de lead waren om alles in kaart te brengen”, zegt Hedi van Dijk, als MT-lid bij IenM verantwoordelijk voor het Digitaal Stelsel Omgevingswet. “Er is veel werk verzet en het is bijzonder dat dit allemaal in zo’n kort tijdsbestek is gelukt. Nu de analyses er zijn kunnen we verder met de bestuurlijke onderhandelingen over de financiering. De uitkomst daarvan zal het ambitieniveau van het Digitaal Stelsel mede bepalen.”

Verankeren

De analyses zijn ook belangrijk voor het volgende traject. Van Dijk: “In samenspraak met de partijen die de analyses hebben gemaakt gaan we vaststellen hoe we het Digitaal Stelsel wettelijk kunnen verankeren in de Invoeringswet. Zo hopen we de energie te kunnen vasthouden.”

Documenten