Botsproevendag Omgevingsregeling en Invoeringsbesluit: papier meets praktijk

Op 24 april onderwierpen 150 praktijkexperts de regels van de Omgevingsregeling en het Invoeringsbesluit aan een stevige praktijktest. Een breed palet aan onderwerpen kwam op tafel: van de specifieke zorgplicht in de bruidsschat tot bruidsschatregels over geurhinder en van gegevensinvoer voor rekenmethoden tot aanvraagvereisten voor participatie. De botsproeven leverden veel concrete suggesties op voor verdere verbetering van de regelgeving.

(Op een poster in een gebouw staat: Op weg naar de Omgevingswet. Mensen nemen plaats in een zaal. Beelden van botsende auto's. Een vrouw:)

STEVIGE MUZIEK

Na deze intro kan ik u alleen nog maar heel erg veel plezier wensen vandaag want wij gaan vandaag botsen.
Botsen, dat betekent dat de regels die in concept gereed zijn dat we die graag met u uit de praktijk willen botsen.
MANNENSTEM: Deze dingen breng ik vandaag in een kort flexi-gedicht.
Schat, je hebt een uitnodiging.
Iets met een bruidsschat en Omgevingsregeling.
VROUW: Ik zou graag een stevig dak willen bouwen in dat omgevingsrecht en dat is: de Omgevingsregeling.
In die regeling zitten regels voor de uitvoerende partij.
Vandaag is daar een belangrijke stap voor want we willen regels maken waar de praktijk mee uit de voeten kan.
Wie het invoeringsbesluit een beetje kent, denkt meteen aan de bruidsschat regels die een overheid meegeeft of meekrijgt bij een decentralisatie.
MAN: Het moet wel zo zijn dat zowel bedrijven die ook gewoon weten op 1 januari 2021 eigenlijk hoef ik niet iets anders te doen dan de dag ervoor.
MAN: Ik vind dilemma's, daar moeten we als waterschap bij aan tafel zitten.
VROUW: Jullie zijn allemaal bereid om met ons mee te denken over: hoe gaan we die regels nou goed en uitvoerbaar maken?
Dus ik zie er heel veel maatschappelijke behoefte al.
VROUW: Ik denk dat je je ogen niet moet sluiten voor het feit dat er gewoon bezwaar en beroep zal komen.
En dan mogen we botsen.
Volg de ballon. En gebruik het nieuwe stelsel als bron.
Het gezelschap waaiert gedisciplineerd uiteen.
En uw dichter weet even niet waarheen.
Welkom allemaal bij deze sessie.
Levert dat een vergunningsplicht op?
RENÉ SCHAGE: Onze focus vanuit de brandweer is dat wij een bestendig veiligheidsniveau eigenlijk willen borgen.
Dat betekent dat we het idee hebben dat onze huidige regelgeving toch wel een redelijk niveau heeft zeker als het gaat over brandveiligheid en dat we dat willen bestendigen in de nieuwe regelgeving zoals die er straks moet komen.
INGE DIJKHUIZEN: Ik ben vergunningverlener dus een praktisch werkbare situatie vind ik toch wel erg fijn, als dat zou lukken.
En dat er geen hele discussies komen, van: wat bedoelen ze nou precies?
Maar dat ik die discussie nu voer met de mensen zodat we dadelijk een document hebben waar we iets mee kunnen.
DICHTER: Sessie vijf bevat het mooiste woord van dit gedicht.
U raadt het al: de vangnetlozingsvergunningsplicht.
In botsproef zes, de eerste barst in het gedecentraliseerde vertrouwen.
Waarom bemoeit het Rijk zich met vergunningsvrije gebouwen?
REGINA JANSEN: Volgens mij is de winst van de dag dat je praktijk en beleid op dit moment bij elkaar brengt om te kijken waar het knelt en de ervaringen uit de praktijk nu tegen de nieuwe regels kunt aan houden en ook de ervaringen van nu mee te nemen om misschien te kijken waar je niet beleidsneutraal moet over gaan, maar een beetje kunt bijsturen zodat je toekomstgericht de Omgevingswet door kunt zetten.
YMKE HOFHUIS: Wat ik heb zien gebeuren is dat de mensen toch heel veel behoefte hadden aan informatie ook over wat de bruidsschat gaat betekenen voor de decentrale afwegingsruimte.
Ik vond het heel leuk om te zien dat er zo veel mensen al vakinhoudelijk heel erg op de hoogte zijn om daar dan ook goed de vragen over te kunnen stellen.
Dus ik vond de samenstelling van de dag heel goed.
En ik denk dat het vooral een eerste aanzet is geweest, vooral vandaag voor de verdere discussie straks bij de consultatie.
DICHTER: Verlanglijst en afweging zijn niet identiek.
Het primaat ligt en blijft bij de politiek.
Wat een geluk dat ik reflecteren mag.
Want u ontvangt gelukkig gewoon een verslag.

(Mensen applaudisseren. Het Nederlandse wapenschild met daarnaast: Rijksoverheid. Het beeld wordt blauw met wit. Beeldtekst: Dit is een productie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Copyright 2018.)

LEVENDIGE MUZIEK DIE WEGEBT

Zijn de regels uitvoerbaar?

Botsproeven zijn inmiddels een bekend verschijnsel in de wereld van de Omgevingswet. In realistische cases confronteren toekomstige gebruikers de concept-regels met de praktijk. Belangrijkste vraag: waar ontstaan de ‘deuken’ en behoeven de regels nog aanpassing?

Op 24 april waren alle botsproeven gericht op de Omgevingsregeling en het Invoeringsbesluit van het nieuwe stelsel. De aanwezige experts waren afkomstig van onder meer overheden, omgevingsdiensten, kennisinstellingen, het bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties.

Het ministerie van BZK zal de resultaten gebruiken om de regels verder te verbeteren. De volgende stap is de consultatie. Voor het Invoeringsbesluit vindt de consultatie plaats in het najaar van 2018, voor de Omgevingsregeling in het voorjaar van 2019.

Tafelgesprek

‘De grote opkomst voor deze dag laat zien hoe groot de maatschappelijke behoefte en betrokkenheid is bij de Omgevingswet’, zei Rosemarie Bastianen, directeur Eenvoudig Beter, in een tafelgesprek voorafgaand aan de botsproeven. Jan van den Broek van VNO-NCW gaat nog een stap verder.  ‘De kunst is om iets te bereiken wat niet in de regels staat. Flexibiliteit, ruimte voor initiatief.’ Om dit tot een succes te maken, zullen bedrijven, burgers en overheden vroegtijdig in het planproces het gesprek met elkaar moeten aangaan. Jeroen Haan, hoogheemraad en dagelijks bestuurder bij waterschap Rijnland: ‘De grote vraag is hoe de participatie vorm moet krijgen. Dat moeten we nu al samen gaan uitvinden!’ Regels en lijstjes zullen daarbij niet echt helpen’, stelde Emmy Meijers, directeur van Omgevingsdienst Noordzeekanaal. ‘De kern is dat we straks álle belangen in ogenschouw nemen.’

Sneldichter Frank Montanus sloot de dag af met een gedicht

9 botsproeven in beeld

Invoeringsbesluit

  • De bruidsschat: regels voor specifieke zorgplicht uit het Bouwbesluit
  • De bruidsschat: regels voor emissies van geurhinder
  • De bruidsschat: regels voor lozingsactiviteiten in de waterschapsverordening
  • De bruidsschat: regels voor 'gedecentraliseerde' milieubelastende activiteiten
  • De knip: een vergunning voor elke tuinschuur of alleen voor de wolkenkrabber?

Omgevingsregeling

  • Gegevensinvoer voor rekenmethoden samen makkelijker maken
  • Aanvraagvereisten voor vergunningen: milieubelastende en lozingsactiviteiten
  • Aanvraagvereisten voor vergunningen: participatie

Omgevingsregeling en Invoeringsbesluit

  • Aan de slag met emissiefactoren voor stalsystemen en innovatieve stallen voor geur

Botsproevendag in beeld